+48 800 003 033

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
gastroenterologia
Zaktualizowano: 22 February 2024
Czytać 8 minut Opublikowano: 12 December 2023 6885
Dieta keto (dieta ketogeniczna) to sposób odżywiania, który radykalnie różni się od typowej diety bardzo niską zawartością węglowodanów.

Lekarz może zalecić ją w terapii chorób przewlekłych (endokrynologicznych, sercowo-naczyniowych i neurologicznych, w szczególności epilepsji). Stosuje się ją również w celu normalizacji masy ciała.

Czym jest dieta ketogeniczna?

Dieta ketogeniczna to dieta niskowęglowodanowa z umiarkowanym spożyciem białka i wysokim spożyciem tłuszczu. Powszechnie stosują ją sportowcy, gdyż zwiększa wytrzymałość organizmu. Dieta ketogeniczna jest również skuteczna w odchudzaniu: pozwala dość szybko zrzucić zbędne kilogramy i zmniejszyć obrzęki.

Zasady diety keto

Zasada diety ketonowej opiera się na niedostarczaniu węglowodanów do organizmu. Prowadzi to do niedoboru glukozy, która jest niezbędna do utleniania tłuszczów i dostarczania organizmowi energii. W przypadku niedoboru glukozy organizm wchodzi w stan ketozy. Jest to proces wytwarzania ciał ketonowych (cząsteczek produkowanych przez wątrobę), które stają się źródłem energii.

Ze względu na swoją zasadę działania, dieta ketogeniczna pozwala pozbyć się tłuszczu trzewnego, ponieważ ciała ketonowe są syntetyzowane z własnej tkanki tłuszczowej organizmu. Ketoza rozkłada tłuszcze, zapobiega ich gromadzeniu się i zmniejsza ilość wody zatrzymywanej w organizmie (dlatego na diecie keto może zmniejszyć się cellulit).

Korzyści z diety ketogenicznej

Zaletą diety keto jest ograniczenie spożycia węglowodanów prostych, które mogą prowadzić do skoków poziomu glukozy we krwi, a w rezultacie — do otyłości. Zalety diety keto to:

  • szybka utrata wagi;
  • wyrównywanie poziomu cukru we krwi;
  • wzrost poziomu lipoprotein o wysokiej gęstości.

Korzyści i pożądane rezultaty diety ketonowej można osiągnąć tylko wówczas, gdy stosuje się ją prawidłowo i pod nadzorem lekarza. Długotrwała i niekontrolowana ketoza może bowiem wywołać zaburzenia pracy narządów wewnętrznych.

Szkodliwość diety ketogenicznej

Spożywanie tłuszczu w dużych dawkach może powodować uszkodzenia wątroby, nerek i serca. Szkodliwe skutki uboczne diety keto to:

  • obciążenie serca i naczyń krwionośnych na skutek wzrostu poziomu cholesterolu (powoduje to zwiększone ryzyko zawału serca, udaru mózgu, miażdżycy);
  • zaburzenia pracy jelit, częste zaparcia (na skutek niedoboru błonnika);
  • brak równowagi witamin i minerałów;
  • hipoglikemia (gwałtowny spadek poziomu cukru we krwi);
  • oddech acetonowy (zapach acetonu z ust);
  • zmniejszona wydajność (mięśniom brakuje glikogenu do szybkiego uwalniania energii).

Dieta ketogeniczna może prowadzić do zaburzeń elektrolitowych, które mogą objawiać się skurczami w różnych częściach ciała. Ze względu na konieczność przystosowania organizmu do nowych procesów metabolicznych mogą pojawić się skutki uboczne: nadmierne zmęczenie, bezsenność, utrata energii, zawroty głowy, nerwowość.

Przeciwwskazania do diety ketogenicznej

Stosowanie diety ketogenicznej można rozpocząć dopiero po badaniach lekarskich (u lekarza pierwszego kontaktu, endokrynologa, neurologa, gastroenterologa, urolog) w celu wykluczenia przeciwwskazań. Konsultacje z gastroenterologiem i urologiem są niezbędne, aby sprawdzić stan narządów trawiennych i nerek, ponieważ dieta ketogeniczna będzie je dodatkowo obciążać. Przeciwwskazania do stosowania diety ketogenicznej to:

  • nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze;
  • zawał serca w wywiadzie rodzinnym;
  • zaburzenia trawienia;
  • ciąża i karmienie piersią;
  • niska masa ciała;
  • zaburzenia odżywiania (kompulsywne objadanie się, bulimia, anoreksja);
  • choroby przewodu pokarmowego (zapalenie żołądka, zapalenie przełyku, zapalenie dwunastnicy, kamica żółciowa);
  • choroby nerek (kamica moczowa, niewydolność nerek);
  • choroby stawów (np. dna moczanowa);
  • choroby tarczycy (np. niedoczynność tarczycy, nadczynność tarczycy);
  • depresja, przewlekły stres;
  • ataki paniki, niepokój.

Przeciwwskazaniem do stosowania diety ketogenicznej są również wszelkie zaburzenia metabolizmu (niedobory witamin i mikroelementów, fenyloketonuria, hipertriglicerydemia). Diety ketogenicznej nie powinny stosować kobiety, które zmagają się z zaburzeniami miesiączkowania (brak miesiączki, zaburzenia czasu trwania i regularności cyklu), ponieważ niedobór witamin może nasilać te schorzenia.

Jakie pokarmy można spożywać na diecie keto?

Istotą diety ketogenicznej jest radykalne ograniczenie pokarmów zawierających węglowodany. Dlatego rezerwy energetyczne muszą być uzupełniane z tłuszczów i białek.

Produkty dozwolone na diecie keto

Produkty niezawierające węglowodanów

Produkty z niską zawartością węglowodanów

Mięso (wołowina, wieprzowina, kurczak, królik, kaczka)

Owoce morza (krewetki, małże, homary)

Smalec, rybi tłuszcz (tran)

Mleko, śmietana, śmietanka, jogurty

Ryby morskie i oceaniczne (łosoś, makrela, tuńczyk, sardynki, pstrąg, dorsz) 

Sery (sery twarde, mozzarella, bryndza, cheddar)

Oleje nierafinowane (masło, oliwa z oliwek, olej migdałowy, olej kokosowy, olej z awokado)

Warzywa nieskrobiowe (kalafior i brukselka, szparagi, cukinia, pomidory, sałata, seler)

Jajka

Grzyby

Kawa, herbata

Migdały, orzeszki ziemne, orzechy makadamia, pestki dyni, siemię lniane

Do diety ketogenicznej można wprowadzać sosy i majonezy bez cukru i skrobi w składzie. Dozwolone owoce na ketozie to: awokado, kokos, niektóre owoce jagodowe (maliny, jeżyny, truskawki, śliwki), klementynki.

Porcje żywieniowe na diecie keto

Ważne jest, aby porcje żywieniowe na diecie keto były wyliczane indywidualnie, z uwzględnieniem wagi, wieku, aktywności fizycznej oraz indywidualnych cech organizmu (na przykład nietolerancja produktów mlecznych). Najważniejsze jest, by przestrzegać określonych proporcji białek, tłuszczów i węglowodanów. Na diecie keto nie wolno jeść produktów takich jak:

  • zboża (ryż, proso, pszenica, kasza gryczana, kasza bulgur);
  • wyroby piekarnicze i cukiernicze;
  • cukier, miód, dżem;
  • produkty mleczne z dodatkiem cukru (np. jogurty z dodatkami owoców);
  • oleje rafinowane;
  • makarony;
  • suszone owoce i słodkie owoce (banany, pomarańcze, ananasy);
  • wędliny;
  • soki i kompoty.

Na diecie ketonowej można pić dowolne herbaty i kawy bez cukru, wodę, mleko roślinne. Ponadto dieta ketogeniczna całkowicie wyklucza spożywanie napojów alkoholowych, ponieważ spowalniają one metabolizm.

Dieta ketogeniczna: proporcje makroskładników

Proporcje makroskładników na diecie ketogenicznej

Klasyczna

75% tłuszczów, 20% białek, 5% węglowodanów

Ze zwiększoną zawartością białka

60% tłuszczów, 35% białka, 5% węglowodanów

Restrykcyjna

Dopuszczalne jest maksymalnie 12 gramów dziennie. Dietę tę rozpisuje się w celu aktywacji rozkładu tłuszczu; musi być ściśle monitorowana przez lekarza.

Dla Twojej wygody udostępniamy naszą tabelę w formie ilustracji. W razie potrzeby możesz ją zapisać lub udostępnić znajomym.

Tabela proporcji makroskładników na diecie ketogenicznej

Tabela proporcji makroskładników na diecie ketogenicznej

Istnieje także Ukierunkowana Dieta Ketogeniczna (TKD), w której proporcje makroskładników wylicza się z uwzględnieniem aktywności fizycznej. Zróżnicowanie węglowodanów w jadłospisie to podstawa tego typu diety keto, której głównym celem jest spalanie tkanki tłuszczowej i przyrost beztłuszczowej masy mięśniowej.

Dieta ketogeniczna: menu z przepisami

Z reguły ketoza rozpoczyna się trzeciego lub czwartego dnia po rozpoczęciu postu węglowodanowego. Menu na diecie keto może być dość zróżnicowane. Poniżej zamieszczamy kilka prostych przepisów.

Przepisy dietetyczne

1
Gulasz warzywny z kurczakiem
2
Keto-serniсzki
3
Zapiekanka z mięsem
1

Gulasz warzywny z kurczakiem

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Czas ogólny
50 min
Opracowanie
10 min
Przygotowanie
40 min
Kalorie na porcję
290
Liczba porcji
2

Składniki

  • pierś z kurczaka — 400 g;
  • bakłażan — 1 szt.;
  • cukinia — 1 szt.;
  • pomidor — 1 szt.;
  • papryka — 1 szt.;
  • majonez — 2 łyżki stołowe.

Przygotowanie

  1. Wszystkie warzywa umyć i pokroić w kostkę.
  2. Filet z kurczaka pokroić na nieduże kawałki.
  3. Umieścić kurczaka na rozgrzanej patelni posmarowanej olejem. Smażyć, aż będzie na wpół ugotowany (około 10 minut na dużym ogniu).
  4. Dodać warzywa na patelnię, posolić do smaku (można dodać czarny pieprz lub czosnek granulowany) i dusić na małym ogniu pod przykryciem przez 20-25 minut.

Danie można podawać z majonezem lub kwaśną śmietaną.

2

Keto-serniсzki

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Czas ogólny
20 min
Opracowanie
5 min
Przygotowanie
15 min
Kalorie na porcję
310
Liczba porcji
2

Składniki

  • twaróg — 400 g;
  • 1 jajko;
  • stewia lub erytrytol — 0.5 łyżeczki;
  • mąka kokosowa — 3 łyżki.

Przygotowanie

  1. Przygotować ciasto: w głębokiej misce wymieszać twarożek, jajko i stewię.
  2. Wysypać trochę mąki na stół, zwinąć ciasto w rulon.
  3. Przy pomocy noża podzielić powstały rulonik na równe kawałki i uformować je (za pomocą szpatułki lub szklanki).
  4. Na rozgrzaną patelnię wlać olej słonecznikowy i smażyć serniczki przez dwie do trzech minut z każdej strony.

Przed podaniem serniczki można posypać mielonym cynamonem lub rodzynkami.

3

Zapiekanka z mięsem

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Czas ogólny
45 min
Opracowanie
20 min
Przygotowanie
25 min
Kalorie na porcję
345
Liczba porcji
2

Składniki

  • mięso mielone (wieprzowe lub wołowe) — 400 g;
  • boczek — 50 g;
  • twardy ser — 100 g;
  • śmietana — 200 ml;
  • ogórek kiszony — 100 g;
  • pomidor — 1 szt.;
  • jajko — 1 szt.;
  • sól i pieprz do smaku.

Przygotowanie

  1. Przygotować boczek do zapiekanki: pokroić w cienkie paski i podsmażyć na rozgrzanej patelni na złoty kolor.
  2. Zdjąć boczek z patelni, umieścić na niej mielone mięso i podsmażyć przez ok. pięć minut, od czasu do czasu mieszając.
  3. Pomidory i ogórki pokroić w drobną kostkę; ser zetrzeć na tarce, dodać do mielonego mięsa i wymieszać.
  4. Umieścić podsmażony boczek w formie do pieczenia. Na wierzchu ułożyć przygotowaną mieszankę i równomiernie rozprowadzić.
  5. Przygotować sos śmietanowo-serowy: wymieszać starty ser, śmietanę, jajko i ubić trzepaczką na gładką masę.
  6. Wylać sos na zapiekankę i rozprowadzić go po całej powierzchni.
  7. Wstawić formę z zapiekanką do piekarnika nagrzanego do 200 stopni. Piec przez 25-30 minut.

Zapiekankę można podawać na świeżych liściach sałaty. Jako dodatek można dodać ugotowany kalafior.

Gastroenterologia w Doctorpro Łódź

Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Adres
ul. Stefana Jaracza 64, 90-251 Łódź, Polska. Opera Park
Nr telefonu
Harmonogram
Pon-Sob: 8:00-20:00

Popularne pytania

Czy można nie liczyć kalorii na diecie keto?

Na każdej diecie, której celem jest zmniejszenie masy ciała, ważne jest liczenie kalorii, ponieważ utrata masy ciała następuje tylko przy ich deficycie (zapotrzebowanie na kalorie oblicza się indywidualnie, biorąc pod uwagę cechy organizmu i aktywność fizyczną). Dieta keto składa się głównie z tłustych i wysokokalorycznych potraw.

Dlaczego nie chudnę na diecie keto?

Istnieją przypadki, w których na diecie keto waga nie tylko nie spada, ale wręcz przeciwnie — rośnie, a przyczyną mogą być błędy w przestrzeganiu diety. Najczęstsze błędy w diecie keto:

  • nadmierne spożycie białka (nadmiar białka w diecie może opóźnić ketozę);
  • nadmiar kalorii w diecie;
  • obecność ukrytych węglowodanów w menu (niektóre produkty dozwolone na diecie keto zawierają węglowodany; nie licząc ich ilości, można przesadzić).

Organizm może nie wejść w stan ketozy i nie stracić tkanki tłuszczowej, jeśli zdarzą się nawet krótkotrwałe odstępstwa od diety. Ponadto niskie spożycie świeżych warzyw (źródła błonnika) może prowadzić do nieprawidłowości w funkcjonowaniu przewodu pokarmowego i spowolnienia procesów metabolicznych w organizmie, co również nie sprzyja utracie wagi.

Czy mogę pić kawę na diecie keto?

Kawa nie zawiera węglowodanów, więc jest dozwolona na diecie keto w postaci zarówno gorącej, jak i schłodzonej — bez ograniczeń. Należy pamiętać, by do kawy nie dodawać cukru i unikać napojów kofeinowych (takich jak gorąca czekolada, kawa trzy w jednym, cappuccino). Do kawy można dodawać mleko lub śmietankę.

Czym zastąpić słodycze na diecie keto?

Słodycze na diecie keto można zastąpić orzechami i pastami orzechowymi, na bazie których można samodzielnie przygotować cukierki i batony. Dozwolone jest również spożywanie ciemnej czekolady o zawartości co najmniej 85% kakao. Mąka kokosowa lub migdałowa, kakao, wiórki kokosowe, nasiona chia, cynamon są dozwolone w wypiekach keto. Cukier można zastąpić naturalnymi słodzikami, takimi jak stewia lub erytrytol.

Jakie produkty zbożowe są dozwolone na diecie ketogenicznej?

Dieta ketogeniczna polega na unikaniu produktów zbożowych w jakiejkolwiek postaci, zabronione są gryka, proso, jęczmień, żyto, płatki owsiane, kasza bulgur. Należy również unikać produktów zbożowych o wysokiej zawartości skrobi, takich jak ryż, oraz ograniczyć fasolę, groch, soczewicę i soję.

5 of 5 na podstawie 2 oceny
Korzyści i zagrożenia związane z dietą ketogeniczną
Autor
Tkachenko Marina
Lekarz ogólny. Siedem lat doświadczenia.

Zadaj pytanie gastroenterologowi
«Doctorpro»

Inne artykuły na ten temat

Artykuły powiązane:

Komentarze

Dodaj komentarz

Joanna 9 miesięcy temu
Dzień dobry. Jakie napoje są dozwolone na diecie keto?
Odpowiedz
Tkachenko Marina
Tkachenko Marina
9 miesięcy temu
Dzień dobry. Dieta keto wyklucza wszystkie napoje zawierające cukier (słodkie napoje gazowane, soki w kartonach i domowej roboty, kompoty). Dozwolone jest picie kawy bez dodatków (tylko z mlekiem lub śmietanką), zielonej i czarnej herbaty, wody z cytryną lub limonką. Bez ograniczeń można spożywać mleko, kefir, jogurty naturalne bez cukru. Dozwolone są soki warzywne i smoothie (należy liczyć węglowodany w każdej porcji).
Stefania 9 miesięcy temu
Dzień dobry. Czy dieta keto połączona z postem interwałowym jest dozwolona?
Odpowiedz
Tkachenko Marina
Tkachenko Marina
9 miesięcy temu
Dzień dobry. Dieta keto i post interwałowy są dozwolone. Ważne jest, aby skonsultować się z lekarzem, aby upewnić się, że taki sposób odżywiania nie jest szkodliwy dla zdrowia.
Dominika 9 miesięcy temu
Dzień dobry. Czy dieta keto jest konieczna przy insulinooporności?
Odpowiedz
Tkachenko Marina
Tkachenko Marina
9 miesięcy temu
Dzień dobry. Dieta keto przy insulinooporności może pomóc w regulacji poziomu cukru we krwi, ale musi być przepisana i ściśle kontrolowana przez lekarza. Przy insulinooporności konieczne jest kontrolowanie poziomu spożycia cukru, ale całkowite unikanie węglowodanów może być niewskazane i prowadzić do niebezpiecznych konsekwencji.
Peter 9 miesięcy temu
Dzień dobry. Czym mogę zastąpić chleb na diecie keto?
Odpowiedz
Tkachenko Marina
Tkachenko Marina
9 miesięcy temu
Chleb na diecie keto można zastąpić wypiekami z mąki kokosowej, migdałowej lub lnianej. Dozwolone jest również pieczywo niskowęglowodanowe (np. serowe lub sezamowe), ale ważne jest, aby dokładnie sprawdzić jego skład podczas zakupu pod kątem obecności sacharozy i fruktozy.
Halina 9 miesięcy temu
Dzień dobry, czy mogę jeść jabłka na diecie ketonowej?
Odpowiedz
Tkachenko Marina
Tkachenko Marina
9 miesięcy temu
Dzień dobry. Przeciętne jabłko zawiera 11-13 gramów węglowodanów, które są czystym cukrem. Na diecie ketogenicznej dopuszczalne spożycie węglowodanów wynosi nie więcej niż 50 gramów, więc jedzenie jabłek nie jest zalecane.
Administratorem danych osobowych jest DOCTORPRO POLAND SP. Z O.O. z siedzibą w Łodzi oraz DOCTORPRO WROCLAW SP. Z O.O. z siedzibą we Wrocławiu. Niniejsza strona internetowa używa plików „cookies” w celach określonych w Polityce plików cookies, w szczególności w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania strony oraz dostosowania wyglądu strony do indywidualnych preferencji użytkowników (personalizacja).
Kliknij „Akceptuję” jeżeli zgadzasz się na użycie plików „cookies” do celów opisanych w Polityce plików cookies. Możesz również nie wyrazić zgody na użycie plików „cookies”. Wyłączenie plików cookies może spowodować trudności w korzystaniu ze strony.
Formularz kontaktowy
Klikając na "Wyślij" wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych i akceptujesz warunki polityki prywatności umowy użytkownika umowy użytkownika
Превышен лимит запросов. Попробуйте через 5 мин.

Pliki cookie - szczegóły

Cookies systemowe
Cookies systemowe są niezbędne do uruchomienia podstawowych funkcji tej strony – formularzy zgłoszeniowych, ocen artykułów itp. Te pliki cookie nie przechowują żadnych danych osobowych
Funkcjonalne pliki cookies
Marketingowe pliki cookies